Over houtdraaien

Een houtdraaibank is een werktuig waarbij een stuk hout rond draait zodat je er met een beitel een vorm aan kan geven.
De houtdraaibank wordt gebruikt om het materiaal in een bepaalde vorm te krijgen. Dit vormgeven gebeurt door middel van beitels die op een leunspaan worden gehouden. Tegenwoordig worden bijna alle houtdraaibanken mechanisch aangedreven via een v-snaar. De snelheid waarmee het werkstuk ronddraait, wordt geregeld door de aandrijfsnaar naar keuze over een bepaalde set poelis (aandrijfschijven) te laten lopen. Sommige houtdraaibanken hebben een electronische snelheidregeling. Vroeger was een platte vaak leren riem-aandrijving gebruikelijk, nog langer geleden waren er trapdraaibanken waarbij de voet van de houtdraaier het werkstuk in beweging bracht.

 

Bij de wat duurdere draaibanken kan de snelheid van de draaibank vaak ook door een frequentieregelaar worden geregeld, die de snelheid van de motor regelt. Vaak gebeurt dit met een krachtstroommotor (3-fasig) op 380 volt. Net als metaaldraaibanken, wordt voor de houtdraaibank steeds vaker gebruikgemaakt van CNC en CAD-CAM besturingsmechanismen. De beitel wordt dan niet meer met de hand op de leunspaan gehouden, maar bewogen door de draaibank zelf. Soms wordt een frees gebruikt in plaats van een beitel.
Een handig hulpstuk voor de houtdraaibank is de “bril”. De bril is een apparaat dat op het onderstel van de houtdraaibank of op het bed van een metaaldraaibank wordt geplaatst en bestaat uit een mogelijkheid om ronde voorwerpen door middel van drie stiften of wieltjes goed horizontaal te houden, en vooral om te voorkomen dat  dunne en lange werkstukken doorbuigen tijdens het draaien waardoor er ongewenste ribbels in het hout ontstaan.
Omdat hout zelden echt rond is voor het op de draaibank ingespannen wordt en bovendien geen gelijkmatige dichtheid heeft, is zeker bij zwaardere werkstukken ook een zware draaibank nodig, om trillingen als gevolg van on-balans op te vangen. Het beste materiaal hiervoor is gietijzer, dat zowel een hoog gewicht heeft en tevens goede dempende eigenschappen bezit.
Bij houtdraaibanken worden vaak een speciale vierklauwplaat gebruikt, die ten opzichte van de gebruikelijke drieklauw voor een metaaldraaibank heel andere bekken heeft, met meer contactoppervlak. De metaalvierklauw of -drieklauw is niet veilig op een houtdraaibank omdat het hout slechts op kleine oppervlakken wordt vastgehouden en daar ook te veel vervormt.
Bijna al het hout waarmee ik werk komt van locale kap, mensen die een boom weg willen kunnen me dan bellen en ik kom de boom vellen en gebruik dit hout om mee te werken. Soms koop ik hout om bepaalde voorwerpen mee te maken.